Belçika’da Hayati İlaçlarda Yeni Dönem: Katılım Payı 2 Avroya Yükseldi
Belçika’da 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle geri ödemeli ilaçlarda asgari katılım payı 2 avroya çıkarıldı. Kolesterol düşürücüler ve bazı hayati ilaçları da kapsayan uygulama tartışmalara yol açarken, Sağlık Bakanı Frank Vandenbroucke eleştirilere yanıt verdi.
Belçika’da Hayati İlaçlarda Yeni Dönem: Katılım Payı 2 Avroya Yükseldi
Belçika’da 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle geri ödemeli ilaçlarda asgari katılım payı 2 avroya çıkarıldı. Kolesterol düşürücüler ve bazı hayati ilaçları da kapsayan uygulama tartışmalara yol açarken, Sağlık Bakanı Frank Vandenbroucke eleştirilere yanıt verdi.
Belçika’da 2026 yılı başında yürürlüğe giren yeni sağlık düzenlemesi kapsamında geri ödemeli ilaçlarda asgari katılım payı (remgeld) 2 avro olarak belirlendi. Yeni uygulama, daha önce tamamen ücretsiz olan bazı A kategorisi hayati ilaçları da kapsıyor.
Düzenlemeye göre standart hastalar için her ilaç kutusunda asgari katılım payı 2 avro olarak uygulanacak. Yüksek yardım hakkı (verhoogde tegemoetkoming) bulunan kişiler için ise bu tutar 1 avro olacak. Kanser ilaçları, insülin ve epilepsi tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar da yeni sistem kapsamında asgari katılım payına tabi olacak.
Ayrıca mide koruyucular (proton pompa inhibitörleri) ve kolesterol düşürücüler (statinler) gibi yaygın kullanılan ilaçların geri ödeme kategorileri değiştirilerek hastaların ödediği katkı payı artırıldı.
Vandenbroucke: “Sistemi Sürdürülebilir Kılmak Zorundayız”
Sağlık Bakanı Frank Vandenbroucke (Vooruit), reformun sağlık sisteminin sürdürülebilirliği için gerekli olduğunu belirtti.
Vandenbroucke, ilaç bütçesinin her yıl yüzde 5 ila 7 oranında arttığını vurgulayarak, mevcut gidişatın devam etmesi halinde ilaç harcamalarının yasama dönemi sonunda yüzde 25 artabileceğini ifade etti. Bakan, özellikle mide koruyucuların gereksiz kullanımına dikkat çekerek, herkes için aynı düzeyde fayda sağlamayan ilaçlarda daha eleştirel olunması gerektiğini söyledi.
Maksimum Fatura Koruması
Bakan, finansal açıdan hassas grupların korunmaya devam edeceğini kaydetti. Maksimum fatura (maximumfactuur) sistemi kapsamında, bir ailenin yıllık sağlık harcamaları belirli bir tavanı aştığında ilave masraflar geri ödeniyor.
2026 itibarıyla bu sistem uzun süreli psikiyatri hastalarını da kapsayacak şekilde genişletildi. Böylece kronik ve yüksek giderli hasta gruplarının korunması hedefleniyor.
Eleştiriler ve Tepkiler
Düzenleme hasta örgütleri ve bazı muhalefet partileri tarafından eleştirildi. Vlaams Patiëntenplatform, küçük gibi görünen artışların düşük gelirli ve uzun süreli ilaç kullanan hastalar için ciddi yük oluşturabileceğini belirterek uygulamanın yakından izlenmesini istedi.
Aile hekimlerini temsil eden Domus Medica’nın aktardığına göre, Belgisch Centrum voor Farmacotherapeutische Informatie (BCFI) özellikle kalp-damar hastalığı bulunan kişilerde statinlerin kanıtlanmış faydasına dikkat çekti. Uzmanlar, bu grupta katılım payı artışının hastaları tedaviden uzaklaştırma riski taşıdığına işaret ediyor.
Yenilikçi İlaçlara Hızlı Erişim
Artan katılım paylarından elde edilen gelirin, yenilikçi ilaçlara erişimi hızlandırmak için kullanılacağı bildirildi. “Early and Equitable Fast Access” (EEFA) prosedürü kapsamında, umut vadeden yeni tedavilerin Avrupa onayı süreci tamamlanmadan geçici geri ödeme kapsamına alınması planlanıyor.
Bu sistem için 25 milyon avroluk kaynak ayrıldığı ve finansmanın katılım payı artışından sağlanan ek gelirle destekleneceği belirtildi.
Uzmanlar, reformun başarısının hekim ve hasta bilgilendirmesine bağlı olacağını vurgularken, hedefin “herkese ilaç” anlayışından “doğru hastaya doğru ilaç” yaklaşımına geçiş olduğunu ifade ediyor.
Yeni düzenlemenin sahadaki etkilerinin önümüzdeki aylarda daha net ortaya çıkması bekleniyor.
Halil Uygun
