Flaman bakım kurumları yemek bankasına muhtaç kaldı: “15 yıldır tam indeksleme yapılmadı”
Belçika’nın Flaman Bölgesi’nde travma, istismar ve psikiyatrik sorunlar yaşayan gençlere bakım sağlayan özel kurumlar, 15 yıldır bütçelerine tam enflasyon artışı yapılmaması nedeniyle ağır bir mali krizin içine sürüklendi.
Flaman bakım kurumları yemek bankasına muhtaç kaldı: “15 yıldır tam indeksleme yapılmadı”
Belçika’nın Flaman Bölgesi’nde travma, istismar ve psikiyatrik sorunlar yaşayan gençlere bakım sağlayan özel kurumlar, 15 yıldır bütçelerine tam enflasyon artışı yapılmaması nedeniyle ağır bir mali krizin içine sürüklendi. Artan enerji, gıda ve personel giderleri karşısında ayakta kalmakta zorlanan bazı kurumlar, gençlerin temel beslenme ihtiyacı için yemek bankalarına başvurmak zorunda kaldı. Groen (Yeşiller) Partisi, 1 Ocak 2026’dan itibaren tam indekslemeyi zorunlu kılan yasa teklifini parlamentoya sundu.
Belçika’nın Flaman Bölgesi’nde, travma, istismar geçmişi veya ciddi psikiyatrik sorunlar yaşayan gençlere bakım hizmeti sunan özel bakım kurumları, uzun süredir devam eden bütçe yetersizliği nedeniyle alarm veriyor. Kurum temsilcileri, 15 yıldır çalışma bütçelerine tam indeksleme (enflasyona endeksli artış) yapılmadığını, bu nedenle temel hizmetleri sürdürmenin dahi giderek zorlaştığını dile getiriyor.
Enerji fiyatlarındaki artış, yükselen gıda maliyetleri ve personel giderleri karşısında bütçeleri neredeyse sabit kalan bazı kurumlar, gençlerin beslenme ihtiyacını karşılamak için yemek bankalarından yardım almak zorunda kaldı.
“Etik Olarak Çok Zor Ama Başka Çaremiz Yok”
Gent merkezli Lionshulp vzw kurumunun Genel Direktörü Hilde De Borger, yaşadıkları çıkmazı şu sözlerle anlattı: “Geçen yıldan beri yemek bankasından yardım alıyoruz. Kuru gıda, makarna, cips ve zaman zaman dondurulmuş sebzeler geliyor. Gençlerimiz haftada üç kez, çok sınırlı bir bütçeyle alışveriş yapabiliyor. Bu durum etik açıdan son derece zorlayıcı, ancak başka çaremiz kalmadı.” De Borger, kurumun gençlere sunduğu bakımın niteliğini korumak için büyük bir özveri gösterildiğini, ancak mevcut şartların sürdürülebilir olmadığını vurguladı.
“Günlük Kişi Başı 5,5 Euro ile Üç Öğün Yemek”
Benzer bir tabloyu çizen Huize Sint-Vincentius vzw Genel Direktörü Fran Segaert ise rakamlarla konuştu: “Süpermarket fiyatları hızla artarken bizim bütçemiz yerinde sayıyor. Genç başına günde sadece 5,5 Euro ile üç öğün sağlıklı ve dengeli yemek sunmaya çalışıyoruz. Lüksten söz etmek mümkün değil; yalnızca temel ihtiyaçları karşılamaya odaklanıyoruz.”
Segaert, bunun yanında birçok kurumun eskiyen bina altyapılarını güncel güvenlik ve bakım standartlarına uygun hale getirmek zorunda olduğunu, bunun da ek bir mali yük oluşturduğunu ifade etti.
Personel Üzerindeki Baskı Artıyor
Her iki kurum da artan maliyetleri ailelere yansıtmamaya çalıştıklarını vurguluyor. Ancak bu durum, personel üzerindeki baskıyı her geçen gün artırıyor.
Segaert, “Personelimiz son derece yaratıcı ve dayanıklı, ancak sürekli artan bu baskı uzun vadede taşınamaz hale geliyor” derken, De Borger ise geçici çözümlere dikkat çekti: “Gençlerin okul masrafları, hobileri ve sosyal etkinlikleri için bağış toplamak zorunda kalıyoruz. Ancak bağışlarla sistem ayakta tutulamaz. Bu kalıcı bir çözüm değil.”
Groen’den “Tam İndeksleme” İçin Yasa Teklifi
Yaşanan krize siyasi tepki Groen (Yeşiller) Partisinden geldi. Parti adına konuşan Flaman Milletvekili Jeremie Vaneeckhout, durumu “sessiz ve sinsi bir tasarruf politikası” olarak nitelendirdi.
Vaneeckhout, şu ifadeleri kullandı: “İndekslemenin yapılmaması bakım sektörünü adım adım çökertti. Bu kurumların çalışma bütçesi zımba, kâğıt ya da mürekkep için değil; gençlerin yemek, barınma ve bakım gibi temel ihtiyaçları içindir.”
Groen’in yaklaşık 80 bakım kurumu ile yaptığı ankette, en büyük sorunun çalışma bütçesi yetersizliği olduğu, bunu personel açığı ve artan idari yükün izlediği tespit edildi.
İndeksleme Takvimi Tepki Çekiyor
Mevcut planlamaya göre:
- 2025 yılı için yalnızca yüzde 1’lik sınırlı bir indeksleme yapıldı,
- 2026–2027 yılları için ise hiçbir indeksleme öngörülmüyor,
- Bir sonraki artışın ancak 2028–2029 döneminde yapılması planlanıyor.
Groen Partisi, bu tabloya son vermek amacıyla 1 Ocak 2026’dan itibaren tam indekslemeyi zorunlu kılan yasa teklifini Flaman Parlamentosu’na sundu.
“Gençler Hak Ettikleri Bakımı Alamıyor” Uyarısı
Kurum temsilcileri, yapısal ve kalıcı bir indeksleme mekanizması olmadan gençlere nitelikli bakım sunmanın imkânsız hale geldiği uyarısında bulunuyor.
“Amacımız, bu gençlerin sosyal yardım merkezlerine (OCMW), yetişkin psikiyatri kliniklerine ya da daha kötüsü cezaevlerine sürüklenmemesi. Ancak bunun için yeterli kaynak şart.”
Bakım sektörü, Flaman hükümetine acil ve yapısal çözüm çağrısını yineliyor.
Halil Uygun
