Myanmar hakkındaki soykırım kararı İsrail davasını etkileyebilir


Uluslararası hukuk profesörü Dimitri Van Den Meerssche, Uluslararası Adalet Divanının Myanmar hakkındaki soykırım kararının, İsrail aleyhine açılan Gazze davası açısından önemli bir hukuki emsal oluşturabileceğini belirtti. Van Den Meerssche, askerî hedeflerle soykırım niyetinin aynı anda bulunabileceğine ilişkin değerlendirmenin İsrail’in savunmasını zayıflatabileceğini savundu.
Myanmar hakkındaki soykırım kararı İsrail davasını etkileyebilir

Myanmar hakkındaki soykırım kararı İsrail davasını etkileyebilir

Uluslararası hukuk profesörü Dimitri Van Den Meerssche, Uluslararası Adalet Divanının Myanmar hakkındaki soykırım kararının, İsrail aleyhine açılan Gazze davası açısından önemli bir hukuki emsal oluşturabileceğini belirtti. Van Den Meerssche, askerî hedeflerle soykırım niyetinin aynı anda bulunabileceğine ilişkin değerlendirmenin İsrail’in savunmasını zayıflatabileceğini savundu.

Uluslararası Adalet Divanının (UAD), Myanmar’ın Rohingya Müslümanlarına yönelik eylemlerinin soykırım oluşturduğuna ilişkin kararı, Güney Afrika’nın İsrail aleyhine açtığı dava açısından da tartışılmaya başlandı.

Londra’daki Queen Mary Üniversitesinde görev yapan uluslararası hukuk profesörü Dimitri Van Den Meerssche, Myanmar kararında ortaya konulan hukuki gerekçelerin Gazze’deki eylemler nedeniyle İsrail hakkında yürütülen davada önem taşıyabileceğini söyledi.

Soykırım suçunun tespiti için ulusal, etnik, ırksal veya dinî bir grubu tamamen ya da kısmen yok etmeye yönelik özel kastın kanıtlanması gerektiğini belirten Van Den Meerssche, bu niyetin ortaya konulmasının soykırım davalarının en güç aşamalarından biri olduğunu ifade etti.

“Askerî amaç ve soykırım niyeti birlikte bulunabilir”

Myanmar yönetiminin Rohingyalara yönelik askerî operasyonlarını terör örgütleriyle mücadele kapsamında savunduğunu hatırlatan Van Den Meerssche, ülkenin daha fazla sivil kayba yol açabilecek durumda olmasına rağmen bunu yapmadığı yönündeki savunmasına da dikkat çekti.

Van Den Meerssche, Uluslararası Adalet Divanının bu gerekçeleri soykırım niyetinin bulunmadığını kanıtlamak için yeterli görmediğini belirtti.

Profesör, “Mahkeme, soykırım niyeti ile askerî amaçların birlikte bulunabileceği sonucuna vardı. Bu önemli bir değerlendirme” dedi.

Van Den Meerssche’ye göre karar, askerî operasyonların güvenlik gerekçeleriyle yürütülmesinin, tek başına soykırım niyetinin bulunmadığı anlamına gelmeyeceğini ortaya koyuyor.

İsrail’in savunmasıyla benzerlik kurdu

Güney Afrika, Aralık 2023’te İsrail’in Gazze Şeridi’ndeki eylemlerinin Soykırım Sözleşmesi’ni ihlal ettiği iddiasıyla Uluslararası Adalet Divanına başvurmuştu.

İsrail ise soykırım suçlamalarını reddederek askerî operasyonlarını Hamas’a karşı yürüttüğünü ve meşru müdafaa hakkını kullandığını savunuyor.

Van Den Meerssche, Myanmar ile İsrail davalarında ileri sürülen bazı savunma gerekçeleri arasında benzerlik bulunduğunu belirtti.

Myanmar kararında askerî amaçlarla soykırım niyetinin birlikte var olabileceğinin kabul edilmesinin, İsrail’in yalnızca askerî hedeflere dayanan savunmasını zayıflatabileceğini ifade etti.

Ancak Myanmar hakkında verilen karar, İsrail’in Gazze’de soykırım işlediğinin hukuken tespit edildiği anlamına gelmiyor. İsrail hakkındaki davanın esası henüz karara bağlanmış değil.

Uluslararası baskının artabileceği değerlendirmesi

Van Den Meerssche, İsrail aleyhindeki dava ilerledikçe Uluslararası Adalet Divanı üzerindeki siyasi ve diplomatik baskıların artabileceğini öngördü.

Özellikle İsrail ve ABD’nin tutumunun, dava etrafındaki jeopolitik tartışmalarda önemli rol oynayabileceğini belirtti.

UAD’nin devletlerin uluslararası hukuktan doğan sorumluluklarını değerlendirdiğini hatırlatan Van Den Meerssche, savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve soykırım gibi suçlardan bireylerin cezai sorumluluğunu inceleyen Uluslararası Ceza Mahkemesinin (UCM) ise ayrı bir yargı organı olduğunu vurguladı.

İsrail hakkındaki davada nihai kararın ne zaman açıklanacağı henüz bilinmiyor.

Halil Uygun

 

Etiketler:





Bu site çerez kullanıyor. Siteye göz atmaya devam ederek çerezleri kullanmamızı kabul etmiş oluyorsunuz. Şartlar ve Koşullar