Belçika, AB dışı ülke vatandaşlarının istihdamında son sırada
Belçika, Avrupa Birliği (AB) dışındaki ülkelerin vatandaşlarının istihdamında, verisi bulunan AB ülkeleri arasında son sırada yer aldı. Ülkede 20-64 yaş arasındaki AB dışı ülke vatandaşlarının yalnızca yüzde 51,6’sı çalışırken, AB ortalaması yüzde 65 olarak kaydedildi
Belçika, AB dışı ülke vatandaşlarının istihdamında son sırada
Belçika, Avrupa Birliği (AB) dışındaki ülkelerin vatandaşlarının istihdamında, verisi bulunan AB ülkeleri arasında son sırada yer aldı. Ülkede 20-64 yaş arasındaki AB dışı ülke vatandaşlarının yalnızca yüzde 51,6’sı çalışırken, AB ortalaması yüzde 65 olarak kaydedildi. Gent Üniversitesi araştırmacıları, işe alımlarda etnik ayrımcılığın sürdüğünü ancak bunun istihdamdaki büyük farkı tek başına ne ölçüde açıkladığının bilinmediğini belirtti.
BRÜKSEL (İHA) – Belçika’da Avrupa Birliği dışındaki ülkelerin vatandaşlarının iş gücü piyasasına katılımı, Avrupa ortalamasının oldukça gerisinde kalıyor. Gent Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren UGent@Work araştırma grubunun yayımladığı analiz, Belçika’nın AB dışı ülke vatandaşlarının istihdamında, verisi bulunan Avrupa Birliği ülkeleri arasında en düşük orana sahip olduğunu ortaya koydu.
2025 yılı iş gücü verileri ve daha önce gerçekleştirilen bilimsel araştırmalara dayanan analizde, Belçika’da 20-64 yaş arasındaki AB dışı ülke vatandaşlarının yalnızca yüzde 51,6’sının istihdam edildiği belirlendi.
Aynı grupta Avrupa Birliği ortalaması yüzde 65 olarak kaydedildi. Böylece Belçika ile AB ortalaması arasında 13,4 puanlık fark oluştu.
Araştırmacılar, vatandaşlık yerine kişilerin doğdukları ülke esas alındığında da Belçika’nın Avrupa sıralamasının sonunda bulunduğunu bildirdi.
İş başvurularında etnik kökene bağlı ayrımcılık sürüyor
Araştırmada dikkat çeken bulgulardan biri de iş başvurularında etnik kökene bağlı farklı muameleye ilişkin sonuçlar oldu.
Araştırmacıların 2001-2024 yılları arasında gerçekleştirilen işe alım testlerinden derlediği verilere göre, Belçika’da etnik azınlık kökenli adaylar, benzer niteliklere sahip çoğunluk grubundaki adaylara kıyasla ortalama yüzde 17 daha az olumlu yanıt aldı.
Aynı araştırmalarda bu oran Hollanda’da yüzde 17,9, Almanya’da yüzde 8,1, Fransa’da yüzde 34,9 ve İtalya’da yüzde 46,7 olarak tahmin edildi.
Ancak araştırmacılar, ülkeler arasında incelenen aday grupları, iş ilanları ve araştırma dönemlerinin farklılık gösterdiğine dikkat çekerek bu sonuçların kesin bir ayrımcılık sıralaması olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Ayrımcılık istihdam farkının tamamını açıklıyor mu?
UGent@Work araştırmacıları, Belçika’da AB dışı ülke vatandaşlarının düşük istihdam oranıyla işe alımlarda tespit edilen ayrımcılık arasındaki ilişkinin dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
İşe alım testlerinin, işverenlerin başvurulara verdiği ilk olumlu veya olumsuz yanıtları ölçtüğünü hatırlatan araştırmacılar, bu sonuçların kişilerin işe alınıp alınmadığını veya iş gücü piyasasındaki toplam istihdam farkının nedenlerini bütünüyle ortaya koymadığını ifade etti.
Bu nedenle Belçika’da görülen düşük istihdam oranının ne kadarının etnik ayrımcılıktan kaynaklandığı mevcut test sonuçlarıyla kesin olarak belirlenemiyor.
Kuzey Afrika ve Orta Doğu kökenli adaylar daha az olumlu yanıt alıyor
Belçika’da gerçekleştirilen işe alım testlerinin ayrı bir analizinde, Orta Doğu veya Kuzey Afrika kökenli adayların karşılaştığı farklı muamele de incelendi.
Araştırma sonuçlarına göre bu gruptaki adaylar, benzer niteliklere sahip çoğunluk grubundaki adaylara kıyasla ortalama yüzde 26,7 daha az olumlu geri dönüş aldı.
Araştırmacılar, söz konusu tahminin belirsizlik aralığının geniş olduğunu ve sonucun bu sınırlama dikkate alınarak yorumlanması gerektiğini belirtti.
İşsizlerin yüzde 38,2’si AB dışı kökenli
Araştırmada Belçika’daki işsiz nüfusun köken dağılımına ilişkin veriler de paylaşıldı.
Buna göre AB dışı kökenli kişiler, Belçika’da 20-64 yaş arasındaki toplam nüfusun yüzde 19,2’sini oluşturuyor.
Ancak aynı yaş grubundaki işsizler arasında bu kişilerin payı yüzde 38,2’ye yükseliyor.
Bu durum, AB dışı kökenli kişilerin işsiz nüfus içerisindeki oranının toplam nüfus içindeki paylarının yaklaşık iki katına ulaştığını gösteriyor.
Araştırmada kullanılan köken tanımının yalnızca mevcut vatandaşlığa dayanmadığı, AB dışı ülke vatandaşlarından daha geniş bir nüfusu kapsadığı da vurgulandı.
Flaman Bölgesi’nde istihdam farkı 21,5 puan
Araştırma, Belçika’nın Flaman Bölgesi’ndeki istihdam farklılıklarını da ortaya koydu.
Flaman Bölgesi’nde Belçika kökenli kişilerin istihdam oranı yüzde 80,1 olarak kaydedilirken, Kuzey Afrika kökenli kişilerde bu oran yüzde 58,6 seviyesinde kaldı.
İki grup arasında 21,5 puanlık istihdam farkı bulunduğu belirlendi.
Kuzey Afrika kökenli kadınların iş gücü piyasasındaki durumu ise araştırmanın dikkat çeken diğer bulguları arasında yer aldı.
Kuzey Afrika kökenli kadınların yüzde 43’ü iş gücünün dışında
Flaman Bölgesi’nde Kuzey Afrika kökenli kadınların yüzde 43’ünün iş gücünün dışında bulunduğu tespit edildi.
Bu gruptaki kadınlar, istihdam edilmedikleri gibi aktif olarak iş arayan veya kısa sürede çalışmaya başlayabilecek durumda bulunan kişiler arasında da yer almıyor.
Araştırmacılar, iş gücünün dışında bulunma durumunun işsiz olarak kaydedilmekten farklı olduğuna dikkat çekti.
Belçika’nın istihdam sorunu çok yönlü
UGent@Work araştırması, Belçika’da AB dışı vatandaşların ve AB dışı kökenli kişilerin iş gücü piyasasındaki konumunun Avrupa ortalamasına kıyasla daha zayıf olduğunu ortaya koydu.
İşe alım testlerinde etnik kökene bağlı farklı muamele tespit edilmesine rağmen, bu bulguların istihdam oranları arasındaki farkın tamamını açıklamak için yeterli olmadığı belirtildi.
Araştırma, vatandaşlık, köken, cinsiyet ve iş gücüne katılım gibi farklı göstergelerin birlikte değerlendirilmesinin önemini ortaya koyuyor.
Halil Uygun
